Мидхәт Гыймадиев: “Авылыбызга 400 елдан артык” 9 бүлек

Үзем турында: туган урыным – Атабай

"Мин, Мидхәт Мансур улы Гыймадиев, Атабай авылында дөньяга килгәнмен. Әтием – Сабиров Мансур Әхмәтҗан улы, әнием – Гыймадиева Кәшифә Ибрай кызы. Мин 1953 елның 12 гыйнварында төнлә туганмын. Әниемнең әнисе Хаҗәр әби кендек әбием булган.

Мин туганда Әхмәтҗан бабай да исән иде, 1954 елның августында вафат булган. Миңа нибары бер яшь тә сигез ай булса да, актан киенеп утырып торганын хәтерлим. Ә менә Гарифә әби озаграк – 1973 елга кадәр яшәде.

Мин 5 яшькә кадәр яшәгән атабайдагы тормышымның күбесен яхшы хәтерлим. Әни әти белән аерылышкач, безне – сеңлем Нурия белән икебезне Караталга әни йортына алып кайтып китте. Нуриягә ул вакытта нибары 1 яшь тә 8 ай иде. Бу 1958 елның көзе иде.

Әниебез Атабайга әйберләрен алырга баргач, безне дә үзе белән алды. Гыйльфан абзый ат җигеп барды. Әйберләрне төягәндә, әти өйдә юк иде, төяп бетергәч, Нурияне Атабайда калдырдылар. Хәтерлим әле, Сәкинә апа әтигә безнең китүебез турында әйткән ул чагында ул Нариман абыенда булган иде. Без әйберләребезне ат арбасына төяп кибеткә янына җиткәч, әти чыгып, безне карап калды.

Нурияне төнлә Караталга алып кайттылар...»

Әтисе белән онытылмас һәм бердәнбер очрашу

"Без Караталга күченгәндә, бу йортта Хаҗәр әби белән сарыклар караучы Тәти апа Рәхимә яши иде. Аннары аны дуңгызлар карарга куйдылар, ә минем әни аның урынында сарыклар карады.

Мин – 5 яшьлек сабый “әти янына барам” дип Атабайга чыгып киттем. Мине юлда табып алдылар һәм кире кайтардылар. Без Атабайда яшәгәндә күрше Мөнир һәм Рафаэль белән уйный идем, Рамбик һәм Хәниф абыйлар янына керә идем. Малайның үзе өчен якын булган җирләргә кайтасы килү теләге аңлашыла…

Миңа 6 яшь булганда, әти колхоз тракторында Бари абый бакчасыннан ерак түгел басуда җир сөрә иде. Тимер тәгәрмәчле трактор иде ул.

“Әтиең әнә шунда сөрә", - дип алып килеп күрсәткән иде Саимә Алма апа. Әти белән бергә кабинасы да булмаган тракторга утырып барганымны бик яхшы хәтерлим. Һәм ул вакытта миннән дә бәхетлерәк кеше юк иде.…

Бу минем әти белән беренче һәм соңгы очрашуым булды дисәм дә була. Күрше авылда яшәсә дә, безгә булышмады. Безнең турыда бөтен кайгырту әниебез җилкәсендә иде. Мин аңа армый-талмый хезмәт куйганы өчен бик рәхмәтлемен. Әни безнең гаиләдә барысы да башкаларныкыннан ким булмасын өчен фермада тырышып эшләде...»

Әтисезлекнең нәрсә икәнен сиздем

"1960 елда мин беренче сыйныфка укырга кердем. Әнинең, кулымнан тотып, Каратал мәктәбенә алып килүен яхшы хәтерлим. Беренче елны яхшы укыдым, өйдә минем белән Тәти апа Рәхимә шөгыльләнә иде. Икенче сыйныфта укыганда, Тәти апа Октябрь бәйрәмнәрендә Кариле егетенә кияүгә чыкты.

Ул дәү әнидән Саимә апа янына бәйрәмгә җибәрүен сорады. Дәү әнинең җибәрәсе килмәде, шулай да Тәти апа чыгып китте.

Иртән миңа дәү әни әйтә:» Улым, Саимә апаң янына барып кил әле, Тәти апаң өйгә кайтмады... " -ди. Алма апа ишегалдында йөри иде. Мин аңардан: "Тәти апа кайда?" дип сорадым, ул аның әле генә кайтып китүе турында җавап бирде.

Өйгә кайтып җиткәч, ишеткәнемне дәү әнигә әйтте, ә ул миңа Рәхимә апаң кияүгә чыккан, ди.

Шул көннән әни Тәти апа урынына дуңгыз абзарына эшкә чыкты. Ә мин ул вакыттан бирле дәресләр белән өйдә шөгыльләнмәдем. Әни иртә таңнан эшкә китә, кич белән соң гына кайта иде. Мин мал- туар карый башладым, чөнки дәү әнинең күзләре күрми диярлек иде инде һәм ул, нигездә, өйдә утырды.

Өченче сыйныфтан соң мин бригадирдан дуңгыз көтүен көтәргә сорадым. Ләкин ул миңа каршы килде. Әтисезлекнең нәрсә икәнен мин беренче мәртәбә шулай тойдым – бригадир Ярулла бабай әтиләре булган малайларга дуңгыз көтәргә рөхсәт бирә иде...»

Дәвамы бар